Overdrachtsbelasting in 2026: alles wat je moet weten over de tarieven, vrijstellingen en voorwaarden

In het kort:

• Koop je in 2026 een bestaande woning om zelf in te wonen? Dan betaal je meestal 2% overdrachtsbelasting.
• Ben je 18 tot 35 jaar en voldoe je aan de voorwaarden? Dan betaal je dankzij de startersvrijstelling waarschijnlijk geen overdrachtsbelasting.
• Koop je een tweede (vakantie)woning? Dan betaal je in 2026 8% overdrachtsbelasting.

Wat is overdrachtsbelasting?

Je betaalt overdrachtsbelasting als je bestaand onroerend goed koopt, zoals een woning, bedrijfspand, garage of een stuk grond. Bij nieuwbouw betaal je geen overdrachtsbelasting, omdat er geen vorige eigenaar is voor de ‘overdracht’. Daarom koop je ‘vrij op naam’ (v.o.n.) in plaats van ‘kosten koper’.

Hoeveel overdrachtsbelasting je betaalt verschilt per situatie. De Belastingdienst hanteert drie tarieven en biedt een vrijstelling voor starters. Er wordt onderscheid gemaakt in eigen woningen (dus waar je zelf gaat wonen), andere woningen (waar je zelf niet gaat wonen) en andere onroerende zaken (zoals bedrijfspanden).

Rekenvoorbeeld

Koop je een woning van 400.000 euro? Bij 2% overdrachtsbelasting betaal je daarvoor eenmalig 8.000 euro. Gaat het om een tweede woning waarin je zelf niet voor langere tijd gaat wonen? Bij 8% overdrachtsbelasting gaat het om 32.000 euro. Voor een bedrijfspand en andere niet-woningen zou het zelfs gaan om 41.600 euro.

Bron: Rijksoverheid

Overdrachtsbelasting in 2026 en 2027

De overheid heeft in 2026 het tarief voor woningen die je niet als hoofdverblijf gebruikt aangepast, van 10,4% naar 8%. Daarnaast is de startersvrijstelling uitgebreid, beschikbaar tot woningen met een waarde tot 555.000 euro (eerder was dit 525.000 euro).

Het hoogste tarief van 10,4% overdrachtsbelasting geldt in 2026 alleen nog voor niet-woningen, zoals bedrijfspanden. Als je zelf een huis koopt krijg je daar dus niet mee te maken.

Voor 2027 liggen er plannen om het tarief voor woningen die je verhuurt te verlagen van 8% naar 7%, en om de grens voor de startersvrijstelling te verhogen naar 615.000 euro. Dit staat in de Voorjaarsnota van 2026 en is nog niet definitief: de Tweede Kamer moet er nog over besluiten. Zodra er meer bekend is, werken we dit artikel bij.

Kan ik startersvrijstelling krijgen?

De startersvrijstelling geldt in 2026 voor kopers van 18 tot 35 jaar, bij een woningwaarde tot 555.000 euro. De naam is een beetje misleidend: het hoeft niet je eerste woning te zijn. Ook als je eerder al een huis had, kun je de vrijstelling gebruiken, zolang je die nog niet eerder hebt toegepast. Voorwaarde is wel dat je er zelf gaat wonen.

Tip: je mag de startersvrijstelling maar één keer gebruiken. Koop je jong een eerste woning, maar verwacht je voor je 35e te gaan verhuizen en een duurdere volgende woning te kopen? Dan kan het verstandig zijn om voor je eerste huis vrijwillig te kiezen voor 2% overdrachtsbelasting. Vraag dit aan een Frits hypotheekadviseur, die je daarmee kan helpen.

Let op: de Belastingdienst gebruikt de taxatiewaarderegel voor de waarde van de woning. De grens voor de startersvrijstelling is 555.000 euro. Dat geldt voor de getaxeerde waarde, niet voor het bedrag dat jij betaalt. Koop je een huis voor 550.000 euro, maar werd het huis getaxeerd op 560.000 euro? Dan zit je boven de grens, dus kun je geen gebruikmaken van de vrijstelling.

Als jullie samen kopen met leeftijdsverschil

Stel dat jullie samen een huis kopen, met een getaxeerde waarde van 500.000 euro. Jullie worden allebei 50% eigenaar. Jij bent 36 jaar en je partner is 32 jaar. Dan mogen jullie voor de helft gebruikmaken van de startersvrijstelling.