Rekentools
Afspraak
Kennisbank
In het kort:
- Scheiden van tafel en bed betekent dat jullie getrouwd blijven, maar wel apart gaan wonen.
- Jullie maken dezelfde financiële afspraken als bij een gewone scheiding: over geld, spullen, schulden, pensioen en (bij een koophuis) de hypotheek.
- Heb je samen een koophuis? Dan leggen jullie vast wie er blijft wonen en wat er gebeurt met de hypotheek, overwaarde of een eventuele restschuld.
- Het is verstandig dit eerst met de bank te bespreken, vóórdat jullie onderling afspraken vastleggen.
Hoe verschilt scheiden van tafel en bed van een echtscheiding?
Scheiden van tafel en bed betekent dat jullie getrouwd blijven, maar apart zullen leven. Jullie maken financiële afspraken met elkaar, alsof jullie uit elkaar gaan. Dus hebben jullie samen een koopwoning? Spreek met elkaar af wie er in het huis blijft, of het huis wordt verkocht en hoe de hypotheek, overwaarde of restschuld worden verdeeld.
Je regelt eigenlijk alles wat je ook bij een echtscheiding regelt. Maar jullie huwelijk wordt niet beëindigd. Je kunt niet opnieuw trouwen of een geregistreerd partnerschap aangaan, zolang je alleen van tafel en bed gescheiden bent.
De onderstaande tabel toont de verschillen tussen scheiden van tafel en bed en een echtscheiding.
| Scheiden van tafel en bed | Echtscheiding | |
| Blijf je getrouwd? | Ja | Nee |
| Moet je naar de rechter? | Ja | Ja |
| Heb je een advocaat nodig? | Ja | Ja |
| Moet je afspraken maken over woning en hypotheek? | Ja | Ja |
| Kun je opnieuw trouwen? | Nee | Ja |
| Kan dit bij geregistreerd partnerschap? | Nee, dit geldt voor gehuwden | Beëindiging geregistreerd partnerschap kan wel, soms via advocaat of notaris |
| Worden bezit en schulden verdeeld? | Ja | Ja |
Wanneer kies je voor scheiden van tafel en bed?
Scheiden van tafel en bed komt minder vaak voor dan een echtscheiding.
Dit zijn de meest voorkomende redenen om er toch voor te kiezen:
- Je wilt om persoonlijke, religieuze of principiële redenen getrouwd blijven.
- Je wilt apart leven, maar nog niet definitief scheiden.
- Je wilt jullie vermogen, inkomen en schulden gescheiden regelen.
- Je wilt eerst rust en overzicht voordat je een definitieve keuze maakt.
- Je wilt afspraken maken over de woning, kinderen en financiën, zonder het huwelijk meteen te beëindigen.
Let op: scheiden van tafel en bed is niet zomaar een ‘pauzeknop’. Het is een juridische procedure.
Je hebt een advocaat nodig en de rechter moet de scheiding uitspreken. Daarna moeten jullie de financiële afspraken met elkaar uitvoeren. Dat betekent dat scheiden van tafel en bed invloed heeft op de hypotheek, het huis, verzekeringen, belastingaangifte en meer.
Wat gebeurt er met de hypotheek en het huis?
Als jullie een koophuis hebben heeft scheiden van tafel en bed invloed op de hypotheek en het huis. Want, wie blijft er wonen en kan de hypotheek op één naam?
Tip: maak geen afspraken met elkaar, voordat duidelijk is wat de bank toestaat. Een Frits-adviseur kijkt graag met je mee, om de bank te vragen naar wat er mogelijk is.
De onderstaande tabel laat zien welke invloed scheiden van tafel en bed heeft op de hypotheek en het huis.
| Onderwerp | Wat moeten jullie weten? | Waar moet je op letten? |
| Samen eigenaar van het huis | Zijn jullie allebei eigenaar? Dan moeten jullie afspreken wie in het huis blijft, of dat jullie de woning verkopen. | Kijk niet alleen naar wat jullie willen, maar ook naar wat financieel kan. De bank moet akkoord zijn als één van jullie de hypotheek wil overnemen. |
| Hypotheek op één naam zetten | Dit heet vaak ontslag uit hoofdelijke aansprakelijkheid. De vertrekkende partner wordt dan van de hypotheek gehaald. | Dit kan alleen als de bank akkoord gaat. Soms is een nieuwe hypotheek of aanpassing van de bestaande hypotheek nodig. |
| Overwaarde | Is het huis meer waard dan de hypotheek? Dan is er overwaarde. De partner die blijft wonen, moet de ander vaak uitkopen. | Laat de woning goed waarderen. De verdeling hangt af van eigendom, huwelijkse voorwaarden en eerdere afspraken. |
| Restschuld | Is de hypotheek hoger dan de waarde of verkoopopbrengst van de woning? Dan blijft er een restschuld over. | Spreek af wie welk deel betaalt. De bank kijkt ook naar jullie draagkracht en gemaakte afspraken. |
| Voorlopig samen eigenaar blijven | Soms blijft de woning tijdelijk van jullie samen, bijvoorbeeld omdat verkoop of overname nog niet lukt. | Maak duidelijke afspraken over maandlasten, onderhoud, verzekeringen, verkoopmoment en wie er in de woning woont. |
| Nieuwe woning kopen | Wil één van jullie na de scheiding van tafel en bed een nieuw huis kopen? Dan kijkt de bank naar inkomen, bestaande hypotheekverplichtingen, alimentatie, schulden en eventuele overwaarde. | Laat eerst berekenen wat je kunt lenen. Zolang je nog aansprakelijk bent voor de oude hypotheek, kan dat invloed hebben op je nieuwe hypotheek. |
Bronnen:
- Het Juridisch Loket. Wat is scheiden van tafel en bed? Geraadpleegd op 24 juli 2026.
- Rijksoverheid. Op welke manieren kan ik scheiden? Geraadpleegd op 24 juli 2026.
